مسعود كيميايي، ابراهيم گلستان و محمد تهامينژاد درباره فرخ غفاري ميگويند
سينماي ما- مسعود كيميايي معتقد است: فرخ غفاري از اولين فيلمسازاني بود كه در آن دوره، از سينماي غيرفيلم فارسي ميآمد. كيميايي درباره اين فيلمساز با اشاره به "شب قوزي" گفت: اين كار از فيلمهاي پيشرو زمان خودش است و هنوز كه آن را نگاه ميكنيم، رگههايي از آوانگارد و پيشرو بودن درونش مشاهده ميشود.
اين كارگردان غفاري را يكي از پايهگذاران "كانون فيلم" در ايران دانست و اظهار داشت: او به عنوان سخنران اول كانون، فيلمها را تحليل ميكرد و براي آن زحمات زيادي كشيد. ضمن آنكه فرخ از اولين منتقدان سينما محسوب ميشود كه به صورت شفاهي نقد فيلم ميكرد. كيميايي بهترين فيلم غفاري را "جنوب شهر" دانست و گفت: هنوز هم اين فيلم جزو بهترين آثار سينماي ايران است كه در زمان نمايشش با سلاخي زيادي مواجه شد.
اين فيلمساز كه از خبر درگذشت غفاري متاثر بود، گفت: جزو رفاقت چيزي از او به ياد نميآورم. دو سال قبل، آخرين دفعهي بود كه او را در پاريس ديدم، بينايياش را به طور كامل از دست داده بود.
اسماعيل رياحي از فيلمسازان همنسل "غفاري" او را از پايهگذاران فيلمهاي هنري دانست و گفت: بعد از ساخت "شب قوزي" ايشان به عنوان كارگرداني نوپرداز، با سواد و نوآور شناخته شدند، كارهايي كه او ساخته بود با بقيه فيلمهاي آن زمان تفاوت چشمگيري داشت.
ابراهيم گلستان هم در كتاب "نوشتن با دوربين" درباره فرخ غفاري گفته است: او سينما نخوانده بود و تنها ارتباطي كه با سينما داشت و ارتباط خوبي هم بود؛ در سينما تك فرانسه كار ميكرد و آرشيويست بود. او با كانون فيلم و وابستگي مداومش به فيلم، بيشتر به فيلم ايراني كمك كرده است.
محمد تهامينژاد محقق و مورخ سينماي ايران كه در مدرسهي فيلمسازي در دههي 40 شاگرد فرخ غفاري بود، گفت: فرخ غفاري جز اولين كساني بود كه در سالهاي 20 نقد علمي را در ايران شروع كرد و دربارهي نقد فيلم مطلب نوشت. او در اولين شمارهي مجلهي "نمايش"، مطلبي در مورد تئوري سينماي مستند نوشت، كه تا پيش از آن در هيچ نوشتهاي ويژگيهاي مستندسازي توضيح داده نشده بود. او بر سه اصل مهم مستندسازي تاكيد كرده بود. تهامي نژاد معتقد است: قبل از آن سال، واژهي فيلم مستند در ايران به طور رسمي اعلام نشده بود و با عنوان لاتين بيان ميشد.
تهامي نژاد ازساخت تعدادي فيلم مستند توسط فرخ غفاري ياد كرد و گفت: او چند مستند ساخت، اما كار اصليش مستند سازي نبود. غفاري در استوديو "ايران نما" فيلمهاي داستاني ميساخت و در يك دورهي خاص به دلايل مشكلات مالي و توقيف "جنوب شهر" براي نجات استاديوي فيلمسازياش، چند فيلم مستند ساخت. او جزو اولين كساني بود كه در سالهاي 1330 مبحث تاريخ سينماي ايران را دنبال كرد و در مجلهي "عالم هنر" در اين رابطه مطلب نوشت.
تهامينژاد همچنين درپايان صحبتهايش گفت: سالها فرخ غفاري ميخواست، پژوهشي را دربارهي سينماي ايران به پايان برساند، نميدانم چه كار كرد؟ اميدوارم اگر عملياتي نشده است، دستنوشتههايش قابل استفاده باشد. تهامينژاد آخرينبار در سال 77 در جشنوارهي در فرانسه با غفاري ديدار كرد
دوشنبه,27 آذر 1385 - 16:59:48