سينماي ما- گوهر خيرانديش در خصوص نظاممند شدن دستمزد بازيگران سينماي ايران گفت:شخصا معتقدم كه نه تنها دستمزد بازيگران سينماي ايران بالا نيست، بلكه برخي از قراردادهايي كه با بازيگران منعقد ميشود كاملا غيرانساني و يكطرفه است. گوهرخيرانديش در ابتدا با اشاره به حادثهاي كه در حين فيلمبرداري سريال«حماسه آراد» برايش پيش آمد ، از تهيهكننده اين كار كه هيچگونه هزينههاي درماني وي را تقبل نكرده است،انتقاد كرد و افزود: من پنجاه و اندي روز است كه در بستر بيماري به سر ميبرم و متأسفانه در اين مدت حتي نتوانستهام فيلم «دعوت» را در سالن سينما ببينيم تا متوجه نقطه نظر مردم در مورد بازي خودم و فيلم شوم، اما مسأله من اين است كه آيا اين دوستان مسأله كاهش دستمزد بازيگران را به شكل كلي مطرح كردهاند و يا اين كه افراد خاصي را مدنظر دارند كه در هر دو صورت اين موضوع قابل بحث است.
وي افزود:آن چيزي كه واضح و مسلم است، اين است كه در مملكتي كه خريد هر چيزي ، چندين برابر قيمت واقعي خودش است و هيچ مرجعي نظارتي بر اين همه گراني ندارد، چطور بايد اين همه تهيه كنندگان بر روي دستمزد بازيگران بحث كنند و آيا تمام مشكل سينماي ايران دستمزد بازيگران است؟
برترين بازيگر زن جشن يازدهم سينماي ايران ادامه داد: موضوع قابل تأمل اين است كه هر فيلمي را كه ستارگان سينما در آن بازي كردهاند، نگاه كنيد متوجه ميشويد كه اين فيلمها هميشه پرفروش بودهاند ولي در مقابل شايد يكصدم دستمزدي كه بايد به بازيگران آن تعلق ميگرفته، پرداخت نشده است.
خيرانديش تصريح كرد: از طرف ديگر تمام بازيگراني كه من ميشناسم اگر ببينند فيلمي با يك نگاه تجاري و درآمدزا و در واقع پولساز ساخته شود، حتما نظرشان در مورد دستمزد تغيير خواهد كرد تا اينكه ببينند، كارگرداني از جهت هنري ، موقعيت و قصه و ... حرف خاصي را مطرح ميكند و در اين صورت، بازيگران نيز حتي قراردهاي سفيد را براي بازي در آن فيلم دوست داشتني امضاء ميكنند.
اين بازيگر تأكيد كرد: طبيعي است كه به نسبت كارگردان و نوع قصه ميزان دستمزد تغيير ميكند، چرا كه وقتي شما ميبينيد قصهاي بسيار زيبا است و تجاري نيست، طبيعتا هيچ بازيگري به پول فكر نميكند اما وقتي قصه فيلمي از بستر تجاري مناسبي برخوردار است و نيمي از فروش فيلم به عنوان سود تهيهكننده شناخته ميشود، نظر بازيگر هم نسبت به دستمزد كاملا تغيير خواهد كرد و اين موضوع كاملا طبيعي است.
وي ادامه داد: بنابراين ميشود گفت كه بر اساس موضوعات مختلف و سختيهاي كار، دستمزدها تغيير ميكنند و اين مسأله چيزي نيست كه بگوييم يك مسأله استاندارد است و دستمزدها هميشه ثابت ميمانند.
خيرانديش به فيلم «دعوت» اشاره كرد و گفت: مطمئن هستم در مقابل آدمهايي كه رشته سينما را به عنوان بستر فرهنگسازي انتخاب كردهاند و در قبال جامعه احساس مسؤوليت ميكنند،هرگز تقاضاي دستمزدهاي زيادي نشده است و اينكه اين مسأله از كجا ناشي ميشود جاي بررسي دارد اما من به شمار اطرافيانم ، ميدانم كه دستمزدها در خصوص كارگردانان مختلف و قصهها متفاوت است.
خيرانديش با اشاره به حواشي به وجود آمده در يكسال اخير در مورد ستارههاي بازيگري، گفت: شايد برخي از دوستان در مورد ساير بازيگران نيز چنين حرفهايي را بزنند اما به شدت معتقدم كه بايد در اين مورد تحقيق شود كه آيا چنين موضوعي اساسا درست بوده است يا خير؟ چرا كه من بارها شده است كه شخصا از دوستان پرسيدهام كه چرا كم كار هستيد و گفتهاند كه براي ما شايعه درست كردهاند كه دستمزد زياد خواستهايم و ما هم بي دليل كنار گذاشته شدهايم.
وي تصريح كرد: بنابراين بايد در درجه اول تحقيق كرد كه اصولا اين حرفها چقدر اعتبار دارد و دوم اين كه وقتي فيلمي كه به ايشان پيشنهاد شده محور داستان و درآمدزايي اين بازيگر است ،پس طبيعتا وقتي حضور اين بازيگر اين قدر در درآمدزايي فيلمي موثر باشد، حتما اين پيشنهاد را داده است كه يا بازي نكند و دست از سرش بردارند و يا اين كه دستمزدي مطابق سودآوري حضورش به او پرداخت شود.
گوهر خيرانديش ادامه داد: ما بارها اين را شنيدهايم كه در كشورهاي خارجي بازيگران براساس موضوع، كارگرداني و پولساز بودن فيلم طلب دستمزد ميكنند اما چيزي كه در آنجا وجود دارد و ما هنوز در كشور خودمان نداريم، اين است كه براي نشان دادن آن فيلم از شبكههاي تلويزيوني، يك دستمزد به بازيگر پرداخت ميشود، اگر نسخههاي خانگي فيلم پخش شود، يك رقم دستمزد و اگر فيلم را چندبار اكران كنند، دستمزدهايي متفاوت به بازيگر پرداخت ميشود و اگر سودي ناشي از فروش فيلم حاصل شود، آن را براي بازيگر ميفرستند، بنابراين اگر اين چارچوب رعايت شود، ديگر شاهد چنين مسائلي در سينماي ايران نخواهيم بود.
خيرانديش خاطرنشان كرد: البته از من از محتواي دقيق صحبتهاي آقاي محمدي به عنوان سخنگوي شوراي عالي تهيهكنندگان بياطلاع هستم، اما وي همواره سعي كرده فيلمهاي خوبي را تهيه كند و فيلمهايي كه تهيه كرده همگي داراي ارزشهاي هنري و تجاري توأمان بودهاند و حال اگر آقاي محمدي روي موضوعي خاص دست گذاشته، براي من خيلي جالب است ، چرا كه نظر ايشان كاملا مهم و تأثيرگذار است و من ايشان را فردي كاملا موجه ميدانم.
بازيگر فيلم «دعوت» گفت: با وجود تمام احترامي كه براي آقاي محمدي قايل هستم اما بايد به ايشان گفت كه آقاي محمدي در جامعه ما كه مثلا ارزش ماشين ، مسكن، مايحتاج مردم و ... الان چهار برابر شده است و يا قيمت مواد غذايي مانند گوشت، يك دهم حقوق يك كارمند است و حال بايد ديد با اين گراني و مشكلات فراوان اجتماعي، بازيگري كه ممكن است در طول سال تنها در دو كار بازي كند، بايد چقدر دستمزد بگيرد؟
وي ادامه داد: قبل از اين كه دوستان بخواهند موضوع نظاممند شدن دستمزدها را مطرح كنند، بايد مشكلات موجود در قراردادها را برطرف كنند ، چرا كه من به تازگي با قراردادي روبرو شدهام كه به قدري يكطرفه و غير انساني بود كه وقتي آنرا به يك حقوقدان نشان دادم، تعجب كرد.
بازيگر فيلمهايي نظير «ارتفاع پست» و «دايره زنگي» افزود: در قراردادي مينويسند كه طرف دوم متعهد به رعايت كليه مسائل ايمني و اقدامات پيشگيرانه از بروز حوادث است و چنانچه دچار سانحه گردد، شخصا مسؤول است.در بخشي از اين قرارداد آمده است: با كمال صميميت وظايف محوله در ماده 2 (كه منظورشان از اين ماده اين است كه در تمام مدت شبانه روز در اختيار گروه بوده و ساعت قرارداد نامحدود است) را بدون هيچ عذري انجام دهم و به هيچ وجه موجبات وقفه در زمينه توليد فيلم را فراهم ننمايم و به هيچ علت كار خود را در مورد موضوع قرار داد ولو به طور موقت ناتمام نگذارم، در ساعت كار بهطور نامحدود و در تمام مدت شبانه روز در دسترس بوده و هيچ عذري براي عدم دسترسي به من مورد قبول نيست يا اگر سانحهاي در حين كار رخ دهد، تشخيص آن بر عهده كارفرما است! و...
وي ادامه داد: بر اين اساس اگر مشكلات جسمي براي طرف دوم قرار داد پيش آمد هيج عذري موجه نيست. آيا يه نظر شما اينگونه قراردادها انساني است؟ آيا نبايد ساعت كار مشخص شده باشد؟
بازيگر فيلم «ارتفاع پست» تأكيد كرد: بارها پيش آمده است ساعت فيلمبرداري تمام شده است اما بدون در نظر گرفتن ساعت كار را ادامه دادهايم ولي وقتي قراردادهايي به اين شكل نوشته ميشود، ديگر نميشود با كار و تهيهكننده همدلي كرد.
خيرانديش تصريح كرد: به همين دليل من يك نسخه از اين قرارداد را به خانه سينما فرستادهام تا دوستان ببيند كه 5 الي 6 مورد از بندهاي اين قرارداد به حدي يكطرفه و غيرانساني بود كه من فكر كردم كه اساسا ما چرا بايد چنين قراردادهايي را امضا كنيم و دوم اين كه دوستان چگونه به تهيهكنندهاي اجازه ميدهند چنين قراردادهاي غيرانساني شكل بگيرد و چرا هيچ نظارتي بر روي تبصرههاي آن صورت نميگيرد؟
اين بازيگر با سابقه سينماي ايران در خاتمه اظهار داشت: زمان بالاي كاري عمر بازيگران سينماي ايران را كوتاه كرده است، اما اگر قرار است كاري نظاممند صورت گيرد بايد در درجه اول ديد كه تهيهكننده چقدر مسايل و مشكلات كار را در نظر ميگيرد، بنابراين نظاممند شدن بايد در تمام سطوح صورت گيرد و نه تنها در دستمزدهاي بازيگران.
وي گفت: واقعا ميتوان گفت كه بازيگران قشر مظلومي هستند، چرا كه وقتي از كار افتاده ميشوند ديگر كسي سراغي از آنها نميگيرد.